Κυριακή 26 Ιουνίου 2016

Ορθοπεδικός ή ορθοπαιδικός: Πως η βλακεία... εξοστράκισε τη λογική...

   Όλο και συχνότερα παρατηρώ ανορθόγραφες επιγραφές του τύπου "Ορθοπαιδικός". Ίδιο πρόβλημα βέβαια παρατηρώ και με άλλες λέξεις και έννοιες, αλλά επι του παρόντος είπα να ασχοληθώ με την συγκεκριμένη και αυτό περισσότερο γιατί αντί να υπάρχουν αντιδράσεις και διορθώσεις, αντιθέτως παρασύρονται και άλλοι, μιμούμενοι τους ανορθόγραφους και κυρίως διαφημίζοντας το λάθος σε ακόμα περισσότερους (πχ μέσω τηλεοράσεων, εφημερίδων κλπ).

Το γιατί συμβαίνουν όλα αυτά βέβαια και για τη "ρίζα" του προβλήματος θα ασχοληθώ μια άλλη φορά με θέμα γενικότερα για την Ελληνική γλώσσα. Όχι βέβαια ως ειδικός (γιατί δεν είμαι) αλλά επι φιλοσοφικής και φυσικά (πολύ) πραγματιστικής βάσεως...

Ψάχνωντας λοιπόν στο σχετικό λήμμα της wikipedia βρήκα οτι "ορθοπεδικός" και "ορθοπαιδικός" είναι "σωστές" αμφότερες γιατί (σύμφωνα πάντα με το λήμμα) και συγκεκριμένα: "Η λέξη πρωτοδημιουργήθηκε από τον Γάλλο γιατρό Nicolas Andry από τις αρχαίες ελληνικές λέξεις ὀρθός και παῖς, γιατί αρχικά αφορούσε επεμβάσεις σε παιδιά. Όταν αργότερα το πεδίο της ορθοπαιδικής διευρύνθηκε, η λέξη παρετυμολογικά από την αρχαία ελληνική λέξη πέδη άρχισε να γράφεται και με -ε-. Σήμερα και οι δύο γραφές θα μπορούσαν να θεωρηθούν σωστές. Και με -αι-, που διατηρεί την ιστορική ετυμολογική ορθογραφία, και η νεότερη προσαρμογή με -ε-"...



Παράλληλα βρήκα και το εξής λήμμα: "Ορθοπεδική και τα τελευταία χρόνια Ορθοπαιδική είναι η ιατρική ειδικότητα που μελετά και θεραπεύει τις παθήσεις και τραυματικές κακώσεις του μυοσκελετικού συστήματος μετά των εξαρτημάτων του..." ενώ πιο κάτω αναφέρει "Το ιστορικό της αλλαγής: Μέχρι το έτος 1995 δεν υπήρχε ιδιαίτερο πρόβλημα γραφής της λέξης Ορθοπεδική στην Ελλάδα. Σε λεξικά, βιβλία, άρθρα, ταμπέλες, κάρτες, έντυπα, παντού η λέξη γραφόταν «Ορθοπεδική». Τα βιβλία Ορθοπεδικής των καθηγητών Θεόδωρου Γαροφαλίδη, του Γεώργιου Χαρτοφυλακίδη και του Παναγιώτη Συμεωνίδη είχαν τον τίτλο τη λέξη «Ορθοπεδική». Στην ξένη βιβλιογραφία υπήρχαν και υπάρχουν ακόμα δύο γραφές, διότι, άλλοτε ακολουθήθηκε η γαλλική γραφή, και άλλοτε προτιμήθηκε περισσότερη προσέγγιση προς την αρχαία ελληνική ρίζα. Στα αγγλικά η λέξη Orthopedics αποδίδεται άλλοτε με e και άλλοτε με ae: orthopaedic - pedic; orthopedics - paedics; orthopaedy, -pedy. Η γραφή ae αποδίδει τον αρχαίο δίφθογγο αι. (Ο λόγος της αλλαγής του ι σε ε είναι πως έτσι πέρασαν αρχικά τέτοιες λέξεις από τα αρχαία ελληνικά στα λατινικά). Στα βρετανικά αγγλικά προτιμούν τη γραφή με ae, στα αμερικάνικα αγγλικά προτιμούν τη γραφή με e. Τα Βρετανικά (Αγγλοσαξωνικά) συγγράμματα κατά κανόνα γράφουν Orthopaedics όπως πχ το βιβλίο του Graham Appley: «System of Orthopaedics and Fractures». Στα Αμερικάνικα συγγράμματα έχουμε και τις δύο γραφές Οrthopaedics και Orthopedics."


...Και πιο κάτω μου... λύθηκε η απορία: "To έτος 1995 μετά από ερωτήματα ξένων καθηγητών στον Έλληνα Καθηγητή Παναγιώτη Σουκάκο, σχετικά με τη σωστή Ορθογραφία της λέξης στις ξένες γλώσσες, αυτός μετέφερε το ερώτημα διά της Ελληνικής Εταιρείας Ορθοπεδικής Χειρουργικής και Τραυματολογίας (ΕΕΧΟΤ) σε τρεις καθηγητές γλωσσολογίας (Μπαμπινιώτης, Πετρούνιας και Χρηστίδης). Αυτοί γνωμοδότησαν ότι πλέον σωστό είναι το ae παρά το e, αλλά πρακτικά είναι σωστές αμφότερες οι γραφές. Μετά από αυτό το θέμα τέθηκε σε ψηφοφορία στη Γενική Συνέλευση της ΕΕΧΟΤ όπου ψηφίσθηκε η γραφή ως Ορθοπαιδική"

Μέχρι τώρα γνώριζα την προτροπή του Αντισθένους "αρχή παιδεύσεως η των ονομάτων επίσκεψις".

Δε γνώριζα οτι ακόμα και η ορθογραφία μπορεί να πέσει "θύμα"... εκλογικών διαδικασιών.

Αυτό σημαίνει βέβαια οτι αφού μπορεί και η ορθογραφία όσο και οι έννοιες να καθορίζονται μέσα απο ενδοσυνδικαλιστικές εκλογές ή επειδή κάποιος/κάποιοι, νοητικώς ιδιόρρυθμοι, καθηγητές "απεφάσισαν έτσι" άρα αν αύριο οι χασάπηδες αποφασίσουν επι παραδείγματι να μην λένε το παΐδι... παΐδι αλλά "παιδί", ή το κρέας-κραίας ή αν οι οινοποιοί αποφασίσουν να αλλάξουν το όνομά τους σε ινοποιοί το μόνο που χρειάζονται είναι μια εκλογική διαδικασία ή το πολύ πολύ έναν... "τζαναμπέτη" (να το αποδώσω στη γλώσσα του ρωμέϊκου) καθηγητή και η "δουλειά μας" έγινε... Τώρα το αν θα διαβάζουμε κινέζικα και θα αντιλαμβανόμαστε άλλ αντ' άλλα, αυτό λίγο μετράει...

Λοιπόν. Για να τελειώνουμε με τις γελοιότητες. Η λέξη πέδη σημαίνει το πόδι... Λέμε επι παραδείγματι: Σύστημα πεδήσεως (στην οδήγηση). Δηλαδή το σύστημα που έχουμε στα πόδια για να ελέγχουμε το αυτοκίνητο. Λέμε επι παραδείγματι στην αγγειπλαστική (και όχι μόνο) η τροχοπέδη. Δηλαδή αυτό που πατάμε με το πόδι για να φρενάρει ο τροχός πάνω στον οποίο πλάθει ο αγγειοπλάστης τα αγγεία του-έργα του.

Μάλιστα εξ αυτού χρησιμοποιείται η λέξη και σε άλλες περιπτώσεις όπως πχ "ο νόμος αυτός θα αποτελέσει τροχοπέδη (δηλαδή θα φρενάρει) για την οικονομική ανάπτυξη της χώρας ανέφερε ο υπουργός...".

Τώρα με... "πατάτες" του τύπου "ψηφίσαμε-συμφωνήσαμε-τέλος" προκοπή δεν πρόκειται να δούμε.

Οι λέξεις και οι έννοιες πρέπει να αποδίδουν την ακριβή και ορθή σημασία κατά περίπτωση, κάτι που αποτέλεσε κατά την αρχαιότητα θέμα βαθύτατης φιλοσοφίας, ώστε η μη κατατριβή με αυτό το θέμα να μην οδηγήσει τους πολίτες να γίνουν μια μάζα αμόρφωτων και ακόμα χειρότερα ημιμαθών οι οποίοι θα χρησιμοποιούν όλες κι όλες 500 λέξεις στην καθημερινότητά τους αλλά η εβρίθεια και η ικανότητα στο λόγο (γραπτό και προφορικό) να ανοίξει περαιτέρω τους πνευματικούς ορίζοντές τους μέσω της ικανότητας χρήσης αλλά και απόδοσης στο λόγο των σωστών εννοιών.

Άλλωστε πως μπορεί να υπάρξει πρόοδος όταν δεν μπορούμε καν να αποδώσουμε τις ιδέες γραπτά και προφορικά;

Για να κλείσω το θέμα θα ήθελα να πω οτι είναι ντροπή για (υποτίθεται) ακαδημαϊκούς πολίτες να "επιτίθενται" κατ' αυτόν τον τρόπο στην νοημοσύνη μας και κυρίωςνα εξευτελίζουν τους εαυτούς τους όντας ανίκανοι να αποδώσουν σωστά ακόμα και τον τίτλο της ειδικότητάς τους.

 Η λέξη ορθοπαιδικός αποτελεί λάθος ενός Γάλλου ο οποίος για άγνωστους λόγους εισήγαγε μια αδόκιμη (δηλαδή ανύπαρκτη, άχρηστη) λέξη.

Οι Έλληνες και μάλιστα ο επιστημονικός κόσμος τους οποίους αφορά θα έπρεπε να το εξετάσουν και αν απέδιδε σωστά την έννοια να την χρησιμοποιούν. Κατά ποίον τρόπο αποδίδει σωστά την ειδικότητά τους η λέξη "ορθοπαιδικός"; Δηλαδή τι να σκεφτούμε; Ότι θεραπεύουν παιδιά; Ότι κάνουν τα παιδιά να γίνονται σωστά, όρθια;

Είναι ΑΔΟΚΙΜΗ. Τώρα για όποιον δεν καταλαβαίνει τι σημαίνει "αδόκιμη" ας ρωτήσει κάποιον φιλόλογο για να μάθει. Αρκεί αυτός να είναι σοβαρός επιστήμονας και οχι κανένας αριβίστας που γυρεύει τη δημοσιότητα με εξωφρενικές θέσεις...

Ορθοπεδικός σημαίνει "αυτός που θεραπεύει τα πόδια", που ασχολείται δηλαδή με την μυοσκελετική διάπλαση του ποδός (και όσα αυτό επηρεάζει με τη σωστή ή μη στάση του σώματος).

Και καλά θα κάνουν ορισμένοι να αφήσουν τις εκλογικές διαδικασίες για εκεί που πρέπει. Διότι αν χρησιμοποιούμε εκλογικές διαδικασίες ακόμα και στην απόδοση των εννοιών, τότε ίσως ήρθε η ώρα να αρχίσει η συζήτηση για την επαναφορά της πράξεως του εξοστρακισμού... του εξοστρακισμού της βλακείας...

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου